Cách tắm cho trẻ sơ sinh chưa rụng rốn an toàn tại nhà

Khi tắm cho các bé sơ sinh chưa rụng rốn, ba mẹ phải thật cẩn thận trong từng thao tác, để tránh nhiễm trùng, bảo vệ sức khỏe bé. Vì thế, ba mẹ cần áp dụng cách tắm cho trẻ sơ sinh chưa rụng rốn khoa học, giúp bé được vệ sinh cơ thể sạch sẽ và an toàn ngay tại nhà.

1. Trẻ sơ sinh chưa rụng rốn có được tắm không?

Các bé vừa chào đời vẫn có một lớp mỏng dạng sáp bao phủ quanh cơ thể, có tác dụng duy trì thân nhiệt, chống nhiễm khuẩn. Vì thế, các hộ lý thường vệ sinh bằng khăn bông mềm, ấm áp để loại bỏ nước ối và máu còn dính lại.

>> Xem thêm: Cách tắm cho trẻ sơ sinh an toàn và đúng cách nhất

Đây cũng là cách để hạn chế ngâm ướt cuống rốn, tránh gây nhiễm trùng cơ thể bé. Mặc dù vậy, ba mẹ cũng có thể vệ sinh nhẹ nhàng trong quá trình chờ cuống rốn tự rụng, nhằm ngăn ngừa vi khuẩn tích tụ và xâm nhập. Quá trình cuống rốn dần khô, chuyển màu sẫm và tự rụng thường kéo dài trong khoảng 1 – 3 tuần.

2. Vì sao cần cẩn thận khi tắm cho trẻ chưa rụng rốn?

Vùng rốn của trẻ sơ sinh  cần được giữ sạch và khô để quá trình lành tự nhiên diễn ra suôn sẻ, bảo vệ an toàn cho bé. Nếu cuống rốn bị ẩm, bẩn hoặc tiếp xúc với nguồn nước không sạch, thì nguy cơ kích ứng và nhiễm trùng có thể tăng lên.

Bên cạnh đó, làn da của trẻ sơ sinh còn mỏng manh, dễ mất nhiệt và nhạy cảm với các tác động bên ngoài. Nếu tắm quá lâu, sử dụng nước quá nóng hoặc quá lạnh đều gây ảnh hưởng nguy hiểm cho các bé.

Vì vậy, trong giai đoạn chưa rụng rốn, ba mẹ nên vệ sinh cơ thể bé bằng khăn mềm thấm nước ấm, thực hiện nhanh gọn và chú ý không để cuống rốn bị ngâm nước. Nếu bé là trẻ sinh non, có bệnh lý nền cần được nhân viên y tế hướng dẫn chăm sóc rốn riêng, ba mẹ cũng cần thực hiện theo chỉ dẫn của bác sĩ khi tự chăm sóc ở nhà.

>> Xem thêm: Thời gian tắm cho trẻ theo độ tuổi an toàn, chuẩn khoa học nhất

3. Chuẩn bị dụng cụ trước khi tắm cho trẻ sơ sinh chưa rụng rốn

Khi tắm cho bé chưa rụng rốn, ba mẹ cần chuẩn bị đầy đủ vật dụng. Nhờ vậy giúp ba mẹ thao tác thuận tiện, hạn chế việc phải rời mắt khỏi bé để tìm đồ trong lúc vệ sinh. Các vật dụng cần thiết gồm:

• Chậu đựng nước ấm. Có thể dùng 2 chậu riêng, một chậu để làm sạch và một chậu để tráng khăn khi cần.
• Khăn mềm: Chuẩn bị khăn xô hoặc khăn vải mềm, khăn đa năng sạch để lau mặt, cơ thể và các nếp gấp trên da.
• Nước sạch và ấm, có nhiệt độ khoảng 36 – 37 độ C.
• Quần áo và tã sạch: Đặt sẵn ở vị trí thuận tiện để mặc cho bé ngay sau khi lau khô.
• Tấm lót hoặc khăn lớn: Miếng lót thay bỉm để lót bên dưới, cùng với khăn khô cỡ lớn để quấn bé sau khi tắm. Trải lên mặt phẳng an toàn, sạch sẽ, để sử dụng ngay khi cần.
• Nhiệt kế kiểm tra nhiệt độ nước
• Vật dụng chăm sóc rốn theo hướng dẫn của nhân viên y tế.
• Chọn phòng tắm ấm áp, tránh gió lùa trực tiếp.
• Trước khi bắt đầu, ba mẹ rửa sạch tay bằng xà phòng và lau khô
• Lưu ý: Luôn để bé trong tầm mắt, không tự ý rời đi, hoặc nên có 2 người cùng tham gia để hỗ trợ lẫn nhau.

4. Hướng dẫn cách tắm cho trẻ sơ sinh chưa rụng rốn từng bước

Khi tắm cho bé sơ sinh chưa rụng rốn, ba mẹ cần thực hiện theo những bước như sau:

Bước 1: Chọn không gian phù hợp, chuẩn bị nước ấm để tắm

Trước tiên, ba mẹ cần chọn nơi kín gió nhưng không quá bí bách, nhiệt độ phòng dễ chịu. Trải khăn lớn hoặc tấm lót sạch trên bề mặt phẳng, chắc chắn rồi đặt bé nằm xuống. Chuẩn bị nước sạch và ấm áp, trong khoảng 37 – 38°C, được đo bằng nhiệt kế để đảm bảo tính chính xác.

Bước 2: Vệ sinh cơ thể bé

Sử dụng khăn khô đa năng mềm mại và sạch sẽ, thấm đầy nước ấm rồi lau nhẹ nhàng vùng mặt, trán, hai bên má và quanh miệng của bé. Toàn bộ quá trình được thực hiện nhẹ nhàng, không chà xát mạnh, tránh gây tổn thương cho bé.

Tránh dội nước lên đầu khi bé đang nằm, bởi nước có thể chảy xuống mặt và khiến bé khó chịu. Không đưa nước trực tiếp vào mắt, mũi, miệng hoặc ống tai của bé.

Chú ý làm sạch nhẹ nhàng các vùng da thường đọng mồ hôi như nách, khuỷu tay, bẹn và các kẽ ngón tay, ngón chân. Không chà xát mạnh hoặc cố loại bỏ những lớp da bong tự nhiên.

Khi lau vùng bụng, ba mẹ cần thao tác cẩn thận quanh cuống rốn. Không kéo, xoay hoặc dùng khăn chà trực tiếp lên cuống rốn. Nếu khăn vô tình làm vùng rốn ướt, hãy dùng gạc sạch hoặc khăn mềm sạch thấm khô nhẹ nhàng, không cọ xát.

>> Xem thêm: Nhiệt độ nước tắm cho trẻ sơ sinh bao nhiêu là an toàn?

Bước 3: Lau khô cơ thể và giữ vùng rốn sạch

Sau khi vệ sinh toàn thân, dùng khăn mềm, khô để thấm nước trên da. Nếu cuống rốn hoặc vùng da xung quanh bị ướt trong quá trình vệ sinh, nhẹ nhàng thấm khô bằng gạc sạch hoặc khăn sạch.

Không dùng tay kéo cuống rốn, không bóc lớp vảy và không tự ý bôi thuốc, dầu, phấn hoặc các loại lá lên vùng này. Không nên tự ý dùng cồn, thuốc sát khuẩn hoặc các dung dịch khác nếu chưa được nhân viên y tế hướng dẫn.

Bước 4: Mặc quần áo sạch và kiểm tra lại tình trạng của bé

Khi cơ thể đã khô, ba mẹ mặc cho bé bộ quần áo mềm, thoáng và phù hợp với nhiệt độ phòng. Không quấn tã hoặc quần áo quá chặt che kín cuống rốn; có thể gập mép tã xuống dưới rốn để hạn chế cọ xát và giúp vùng này thông thoáng.

Sau khi hoàn tất, hãy quan sát màu sắc và tình trạng vùng rốn. Nếu rốn khô, không có mùi bất thường, không sưng đỏ lan rộng hoặc chảy dịch mủ thì ba mẹ có thể an tâm. Nhưng cũng cần tiếp tục theo dõi tình trạng sức khỏe của bé cho tới khi cuống rốn hoàn toàn rụng và không để lại triệu chứng bất thường nào.

5. Những lưu ý quan trọng khi tắm cho trẻ sơ sinh chưa rụng rốn

Để việc vệ sinh diễn ra an toàn, ba mẹ nên ghi nhớ một số nguyên tắc dưới đây.

• Lau người bằng khăn ấm và hạn chế tình trạng làm vùng rốn bị ướt.
• Không nhất thiết phải dùng sữa tắm trong mỗi lần vệ sinh. Nếu dùng, lựa chọn loại sữa tắm dịu nhẹ, an toàn với làn da.
• Không tự ý dùng nước lá để vệ sinh rốn của bé.
• Không kéo hoặc cố làm rụng cuống rốn vì sẽ tự khô và rụng tự nhiên.
• Giữ tã và quần áo không cọ xát vào rốn. Tránh băng kín rốn hoặc quấn bụng quá chặt, trừ khi có chỉ định cụ thể từ nhân viên y tế.
• Không để bé bị lạnh hoặc tắm quá lâu vì dễ dàng mất nhiệt.
• Trong quá trình tắm, chú ý theo dõi nhiệt độ nước, để đảm bảo không bị lạnh. Nhưng cần tránh dội nước nóng vào chậu tắm khi bé đang tắm.
• Có thể sử dụng máy sưởi gốm để dùng trong căn phòng, tránh thổi gió lạnh.

6. Dấu hiệu bất thường ở rốn trẻ sơ sinh cha mẹ cần lưu ý

Cuống rốn thường dần khô, sẫm màu và tự rụng, nên ba mẹ không cần quá lo lắng. Tuy nhiên phải theo dõi thường xuyên để nhanh chóng phát hiện các dấu hiệu bất thường có nguy cơ xảy ra:

• Vùng da quanh rốn đỏ hơn, đặc biệt khi vết đỏ lan rộng ra vùng bụng.
• Rốn sưng, nóng, đau khi chạm nhẹ hoặc bé khóc bất thường khi vùng này được vệ sinh.
• Có dịch vàng đục, mủ hoặc mùi hôi rõ rệt phát ra từ rốn.
• Rốn chảy máu liên tục, chảy nhiều hoặc máu tái xuất hiện nhiều lần.
• Cuống rốn chưa rụng sau khoảng 3 tuần cần sự kiểm tra từ các bác sĩ.
• Đưa bé đi khám ngay nếu nhiệt độ đo được từ 38°C trở lên, hoặc có các dấu hiệu bú kém, lừ đừ, khó đánh thức, thở bất thường, da tái
• Vùng rốn sưng đỏ lan nhanh kèm sốt hoặc bé có vẻ đau đớn dữ dội.

>> Xem thêm: Nước tắm trị rôm sảy cho trẻ sơ sinh an toàn, dịu nhẹ

Cách tắm cho trẻ sơ sinh chưa rụng rốn đòi hỏi sự cẩn thận, chuẩn bị đầy đủ những dụng cụ cần thiết để hỗ trợ. Và ba mẹ cũng cần tham khảo, thực hiện theo hướng dẫn của bác sĩ, theo dõi tình trạng của bé, để luôn bảo vệ con yêu an toàn.